Wie betaalt notariskosten bij verkoop huis?

wie betaald notariskosten bij verkoop huis is een vraag die bij bijna elke vastgoedtransactie in Vlaanderen opduikt. In de meeste gevallen betaalt de koper ongeveer 2% tot 12% registratierechten plus notariskosten, wat bij een woning van €300.000 kan oplopen tot meer dan €40.000 afhankelijk van het tarief. In deze gids ontdek je precies wie welke kosten betaalt, hoe notariskosten zijn opgebouwd en welke verplichtingen bij koper en verkoper liggen.

Je leert hoe de wet de kosten verdeelt, welke documenten de verkoper moet aanleveren en hoe registratierechten het totaalbedrag beïnvloeden. Ook lees je wanneer partijen andere afspraken kunnen maken en hoe het verkoopproces juridisch verloopt.

wie betaald notariskosten bij verkoop huis

Wie betaalt de notariskosten bij verkoop van een huis?

De koper betaalt de notariskosten bij de verkoop van een woning in Vlaanderen. Deze kosten omvatten registratierechten, het ereloon van de notaris, administratieve aktekosten en diverse opzoekingen die nodig zijn voor de authentieke akte. Volgens gegevens van FOD Financiën vormen registratierechten het grootste deel van de totale kosten.

De koper betaalt deze kosten omdat hij juridisch eigenaar wordt van het vastgoed. De notaris registreert de eigendomsoverdracht en zorgt dat het goed officieel wordt ingeschreven in de registers van het hypotheekkantoor.

De verkoper betaalt geen notariskosten voor de aankoopakte zelf. Zijn kosten hebben betrekking op documenten en administratieve voorbereidingen die nodig zijn om het pand verkoopbaar te maken.

Welke kosten vallen onder notariskosten?

Notariskosten bestaan uit verschillende componenten die samen de totale kost bepalen. De belangrijkste onderdelen staan hieronder.

Kostenpost
Omschrijving
Betaald door
Registratierechten
Belasting op eigendomsoverdracht
Koper
Ereloon notaris
Wettelijk vastgelegd honorarium
Koper
Administratieve aktekosten
Kosten voor opzoekingen en registraties
Koper
Diverse aktekosten
Hypotheekkantoor, overschrijvingen en dossiers
Koper

Wanneer betaalt de koper deze kosten?

De koper betaalt de notariskosten op het moment van het verlijden van de akte. De notariële akte wordt meestal binnen vier maanden na het compromis ondertekend volgens regels van het Belgisch burgerlijk recht.

Meer uitleg over het moment waarop de akte wordt ondertekend staat op de pagina over het verlijden van de verkoopakte.

Welke kosten betaalt de verkoper bij de verkoop van een woning?

De verkoper betaalt alle leveringskosten die nodig zijn om het vastgoed juridisch verkoopbaar te maken. Deze verplichting volgt uit het Belgisch Burgerlijk Wetboek dat bepaalt dat de verkoper het goed correct moet leveren.

Leveringskosten omvatten attesten, administratieve documenten en eventuele publiciteitskosten voor de verkoop.

Welke attesten en documenten moet de verkoper betalen?

De verkoper moet verschillende attesten aanvragen voordat een woning verkocht kan worden. Deze documenten informeren de koper over de technische en juridische toestand van het vastgoed.

Document
Doel
Gemiddelde kost
Energieprestatiecertificaat (EPC)
Toont energieverbruik van woning
€150 – €300
Bodemattest
Controle bodemverontreiniging
€50 – €80
Elektrische keuring
Controle elektrische installatie
€120 – €200
Asbestattest
Inventaris van asbestmaterialen
€400 – €700

Meer informatie over deze verplichtingen staat op de pagina over verplichte documenten bij verkoop van een woning.

Welke bijkomende kosten kan de verkoper hebben?

De verkoper betaalt vaak ook kosten voor publiciteit, professionele foto’s en makelaarscommissie. Volgens cijfers van het Beroepsinstituut van Vastgoedmakelaars ligt de makelaarscommissie meestal tussen 2% en 3% van de verkoopprijs.

Daarnaast kunnen extra kosten ontstaan wanneer bijkomende onderzoeken nodig zijn, zoals een bodemonderzoek bij risicogrond of een keuring van een mazouttank.

Hoe zijn notariskosten opgebouwd bij aankoop van een woning?

Notariskosten bestaan uit belastingen, erelonen en administratieve kosten. De grootste kost zijn de registratierechten die door de Vlaamse overheid worden geheven.

Het ereloon van de notaris ligt wettelijk vast. Notarissen mogen geen eigen tarieven bepalen. Volgens gegevens van de Koninklijke Federatie van het Belgisch Notariaat werkt het ereloon met degressieve schijven.

Voorbeeldberekening bij een woning van €300.000

Onderstaande tabel toont een realistische kostenraming voor een woning van €300.000 met 2% registratierechten.

Kosten
Bedrag
Betaald door
Registratierechten 2%
€6.000
Koper
Ereloon notaris ±1,2%
€3.600
Koper
Administratiekosten
€1.200
Koper
Diverse aktekosten
€500
Koper
Totaal
€11.300
Koper

Waarom zijn registratierechten zo bepalend?

Registratierechten vormen vaak meer dan 70% van de totale notariskosten. Het percentage hangt af van het type aankoop en of het om een enige eigen woning gaat.

Welke registratierechten gelden in Vlaanderen in 2026?

In 2026 bedraagt het registratietarief voor een enige eigen woning in Vlaanderen 2%. Voor andere aankopen geldt meestal een tarief van 12%. Deze tarieven worden vastgesteld door de Vlaamse overheid.

Volgens gegevens van FOD Financiën kan het verschil tussen 2% en 12% bij een woning van €300.000 oplopen tot meer dan €30.000.

Het gunsttarief geldt alleen wanneer de koper het pand als hoofdverblijfplaats gebruikt en aan specifieke voorwaarden voldoet.

Wat zijn de voorwaarden voor het 2% tarief?

De koper moet aan verschillende voorwaarden voldoen om het verlaagde tarief te krijgen.

  1. De koper is een natuurlijk persoon.
  2. De woning wordt de hoofdverblijfplaats.
  3. De koper bezit geen andere woning op het moment van aankoop.
  4. Domicilie wordt binnen de wettelijke termijn gevestigd.

Verandert de kost wanneer er twee notarissen betrokken zijn?

Nee. Het totale notarisereloon blijft hetzelfde wanneer koper en verkoper elk hun eigen notaris kiezen. De notarissen delen het ereloon onderling.

Dit principe is wettelijk vastgelegd in de Belgische notariswet. De koper betaalt dus hetzelfde bedrag ongeacht het aantal notarissen dat aan het dossier werkt.

De keuze voor twee notarissen komt vaak voor wanneer beide partijen juridisch advies van hun eigen vertrouwenspersoon willen.

Kunnen koper en verkoper andere afspraken maken over de kosten?

Ja. Partijen mogen contractueel afwijken van de standaardverdeling zolang dit duidelijk in de verkoopovereenkomst staat. Het compromis kan bijvoorbeeld bepalen dat een specifieke kost door de andere partij wordt betaald.

In de praktijk gebeurt dit zelden voor notariskosten, omdat banken en notarissen standaard uitgaan van betaling door de koper.

Wanneer er geen duidelijke afspraak bestaat, geldt automatisch de wettelijke regeling.

Welke rol speelt een vastgoedmakelaar bij kosten en advies?

Een vastgoedmakelaar begeleidt de verkoop en geeft uitleg over kosten, documenten en fiscale regels. Volgens cijfers van het Beroepsinstituut van Vastgoedmakelaars verloopt meer dan 60% van de woningverkopen via een erkende makelaar.

Een makelaar kan ook helpen bij de prijsbepaling. Een correcte waardebepaling vind je bijvoorbeeld via een methode om de waarde van een woning te berekenen.

Via Vastgoedmakelaar Zoeken kunnen verkopers meerdere makelaars vergelijken en tot zes offertes ontvangen uit hun eigen regio. Dit helpt om tarieven en diensten objectief te vergelijken.

Welke documenten zijn verplicht voordat de notaris de akte opstelt?

De notaris kan de verkoopakte pas opstellen wanneer alle wettelijke documenten beschikbaar zijn. Deze documenten geven informatie over energieprestatie, bodemtoestand en technische installaties.

Een overzicht van veelvoorkomende documenten staat hieronder.

Document
Waarom verplicht
Wie betaalt
EPC
Energieprestaties van woning
Verkoper
Bodemattest
Controle bodemvervuiling
Verkoper
Elektrische keuring
Veiligheid elektrische installatie
Verkoper
Asbestattest
Inventaris asbestmaterialen
Verkoper

Details over deze verplichting staan op de pagina over het asbestattest bij verkoop van een woning.

Hoe beïnvloeden notariskosten de verkoopprijs van een woning?

Notariskosten beïnvloeden het budget van kopers en daardoor indirect de verkoopprijs. Wanneer registratierechten lager zijn, houden kopers meer budget over voor de aankoopprijs.

Volgens cijfers van Statbel stijgt de vraag naar woningen wanneer aankoopkosten dalen. Het verlaagde registratietarief voor enige woningen heeft daardoor het aantal transacties verhoogd.

Een realistische prijsstrategie blijft belangrijk om kopers aan te trekken.

Hoe kan je makelaars vergelijken voordat je een woning verkoopt?

Je kan makelaars vergelijken door meerdere offertes op te vragen en tarieven, marketingstrategie en ervaring naast elkaar te leggen. Dit proces helpt verkopers om betere voorwaarden te onderhandelen.

De vergelijking verloopt meestal via enkele stappen.

  1. Vul je postcode in op een vergelijkingsplatform.
  2. Beantwoord vragen over het type woning.
  3. Ontvang meerdere offertes van lokale makelaars.
  4. Vergelijk commissie, strategie en verkoopplan.

Vastgoedmakelaar Zoeken biedt zo’n vergelijking waarbij verkopers tot zes vrijblijvende voorstellen ontvangen van makelaars uit hun regio.

Conclusie

De koper betaalt bij de verkoop van een woning in Vlaanderen de notariskosten, registratierechten en aktekosten. Deze kosten maken vaak het grootste deel uit van de totale aankoopkosten en kunnen bij een woning van €300.000 variëren van ongeveer €11.000 tot meer dan €40.000 afhankelijk van het registratietarief.

De verkoper betaalt de kosten die nodig zijn om het vastgoed juridisch verkoopbaar te maken, zoals attesten en administratieve documenten. Een duidelijke kostenverdeling in het compromis voorkomt discussies en zorgt voor een transparante vastgoedtransactie.

Veelgestelde vragen

Moet de koper een voorschot betalen voor notariskosten?

Ja. De koper betaalt meestal een voorschot aan de notaris voordat de akte wordt verleden. Dit voorschot dekt administratieve opzoekingen en voorbereidende kosten. Volgens de Koninklijke Federatie van het Belgisch Notariaat ligt dit voorschot vaak tussen €1.000 en €3.000 afhankelijk van het dossier.

Wat gebeurt er met notariskosten als de verkoop wordt geannuleerd?

Wanneer een verkoop niet doorgaat nadat administratieve opzoekingen zijn gestart, blijven sommige kosten verschuldigd. De notaris kan gemaakte dossierkosten en opzoekingskosten aanrekenen. De exacte verdeling hangt af van het compromis en de reden van annulering.

Kan een buitenlandse koper ook een woning kopen met dezelfde notariskosten?

Ja. Buitenlandse kopers betalen dezelfde registratierechten en notariskosten als Belgische kopers. De nationaliteit heeft geen invloed op de tarieven. De koper moet wel voldoen aan fiscale identificatie en bankcontroles volgens Belgische antiwitwaswetgeving.

Mag je roerende goederen opnemen in de verkoopovereenkomst?

Ja. Roerende goederen zoals meubels of toestellen kunnen in het compromis worden opgenomen. Het bedrag van deze goederen wordt vaak apart vermeld omdat registratierechten alleen gelden op het onroerend deel van de verkoopprijs.

Wat gebeurt er met de kosten als een woning in mede-eigendom wordt verkocht?

Bij mede-eigendom, zoals bij appartementen, kan de verkoper bijkomende kosten hebben voor documenten van de syndicus. Denk aan informatie over reservefondsen, schulden van de vereniging van mede-eigenaars en lopende werken. Deze documenten zijn verplicht voor een correcte verkoopakte.